Rede is niet altijd redelijk

rede

Rede is niet altijd redelijk

Jarenlang leefde ik niet naar mijn gevoel, maar luisterde ik alleen naar wat mijn rede te vertellen had.

Rede is echter, ondanks de kern van het woord, niet altijd rede-lijk. Maar je gevoel heeft altijd een reden. En naar je gevoel mag je best luisteren. Want het heeft wel degelijk iets zinnigs te melden. Over je keuzes, over mensen die je ontmoet, of over een situatie waarin je belandt. Je mag je gevoel aandacht geven en de boodschap aannemen.

De boodschap van je gevoelens

Maar het vergt wel enige oefening om echt naar je gevoel te kunnen luisteren. Want gevoelens lijken je soms een andere boodschap te geven dan je meent te begrijpen. Verdriet blijkt dan ineens woede. Of woede maskeert verdriet. Of onveiligheid.

Het kost in die gevallen moeite en moed om de signalen die gevoelens je geven te ontrafelen. Zeker als je, zoals velen van ons, in het leven hebt geleerd om redelijkheid en verstand boven je gevoelens te plaatsen. Daardoor kan er een vervelende tweedeling ontstaan, waardoor je jezelf behoorlijk kunt kwijtraken. En dan kom je op een gevaarlijk punt.

Over rede en gevoel

Het bovenstaande gold allemaal voor mij. Mijn rede en gevoel raakten in de loop der jaren zo ver van elkaar verwijderd dat ik mezelf niet meer kon horen, niet meer kon voelen en niet meer kon zien. En dat is niet goed. Zeker niet wanneer je lijf signalen geeft dat je doodziek bent. Of wanneer je geest niet meer kan incasseren. Want al die rede overschreeuwde voortdurend mijn gevoel. Uiteindelijk ging dat in mijn geval heel erg verkeerd.

Terugblik

Vorig jaar zag ik een stukje uit een video die zo’n 7 jaar geleden was opgenomen. En ik schrok verschrikkelijk van wat ik zag. Ik schrok verschrikkelijk van wie ik zag. In een tafereel zaten mijn kuiken en ik aan de keukentafel. Zoonlief at stukjes fruit uit een schaaltje. Zijn moeders gezicht, mijn gezicht, was een masker. Strak, emotieloos, spierwit. Ik zat als een pop, onbeweeglijk rechtop. Bij elk hapje dreunde ik monotoon dezelfde frase op: ‘stop maar in het mondje’. Minutenlang achter elkaar.

In het poppengezicht zag ik mijn ogen als twee donkere poelen van pure ellende. Die ogen gilden. Die ogen smeekten. Ik zag door die ogen mijn hel van binnen.

Er was destijds niemand die het zag

De rede volgen kan prima wanneer je deze toetst aan je gevoel. Het is wijs die twee samen te laten werken. Maar op dat moment had ik dat nog niet geleerd. De pop die ik zag leefde niet. Ik was daadwerkelijk veranderd in een robotachtig, wassen beeld dat volledig werd gestuurd door mijn eigen rede. En die rede luisterde slechts naar alle dogma’s en eisen van buitenaf.

Dit heb ik na de opnames van dit stukje film nog dik 2 jaar volgehouden. Toen ik uiteindelijk, geestelijk én lichamelijk, knakte, ben ik in een bijna bodemloze put beland. En in die put heb ik 5 jaar (!!!!!!!!!!!!!!!!) gezeten. Daar hielp geen therapie of moedertjelief meer aan.

Mijn redding vergde niet de inzet van psychotherapeuten en de sportschool, zoals mij jarenlang werd opgedragen. Het vergde een volledige omslag van mijn leven. En dat heb ik met mijn gezin samen gedaan.

rede

De gevolgen

De oorzaak is en blijft complex. Decennialang doorzetten, want er moet brood op de plank, constante pressie van buitenaf, forse restklachten door te weinig herstel na het HELLP syndroom…. En meer nog. Het één is verstrengeld in het ander en alles versterkt elkaar.

Hoewel ik nu in de spiegel mijzelf weer herken, en hoewel ik nu in staat ben om mijzelf de ruimte te geven, deze zelfs op te eisen als dat moet, leef ik met hersenen die zich elke dag gedragen alsof ik een hersenschudding heb. Een intense verwardheid en een grote vermoeidheid begeleiden mij dagelijks en ik heb altijd pijn. Slapen is een groot probleem. Ik onthoud weinig, vergeet woorden en de namen van wie mij dierbaar is.

Toch ben ik nu een tevreden mens. Ik ben blij met dat wat ik nog kan en blij met wie ik ben. Daarbij ben ik trots op wat ik heb doorstaan en wat ik daarna voor mijzelf heb bereikt. Ik vind mijzelf bijzonder moedig. Maar ik ben niet onbreekbaar.

En er is nog een omslag:

ik zie mezelf niet langer als chronisch ziek. Ik vind het een handicap, waardoor ik heel veel in mijn leven moet aanpassen. Maar een handicap is niet gelijk aan ‘ziek zijn’. Ik heb het label van ziekte niet langer nodig om mijn grenzen aan te geven. Mijn grenzen zijn er. Vanuit welke achtergrond dan ook. En met deze omslag wil ik deze nare periode een gezonde plek geven in mijn leven, maar ook stoppen met het telkens reproduceren ervan. Ik neem de lessen mee, ik vergeef en sluit af.

Mijn oproep

Ik hoop met dit stukje iedereen die moeite heeft om zich staande te houden in de ‘Boze Buitenwereld’ een hart onder de riem te steken en voor zichzelf te kunnen en te mogen kiezen. Zodat je niet belandt in die kuil waar ik jaren van mijn leven in gezeten heb. Waaronder iedereen die om mij heen stond heeft moeten lijden. Mijn gezin voorop.

Ik hoop ook dat begeleiders van mensen die iets mankeren, die veel hebben moeten doorstaan, alle bedrijfsartsen, huisartsen, psychotherapeuten en andere professionals, beter leren luisteren naar die mensen. En niet telkens opnieuw financiële drijfveren en de eisen die de wet en verzekeringen opleggen laten prevaleren boven het menselijk welzijn. De empathieloze, ja zelfs soms hardvochtige benadering van enkele bedrijfsartsen die ik de laatste jaren van mijn arbeidsleven heb ontmoet, heeft mijn gezondheid en mijn inzet op het werk dramatisch verslechterd.

Daarom besluit ik met deze oproep: ga naast elkaar staan. Luister naar elkaar. Hoor wat de ander zegt. Geef de ander de ruimte en vrijheid om datgene te aan te grijpen wat hij nodig heeft. En accepteer dat dat soms significant anders lijkt dan wetten, richtlijnen en protocollen doorgaans dicteren.

Rede is niet altijd redelijk. Als we daar eerst eens mee beginnen.

De Gans

rede

Niets meer missen? Volg De Gans ook op:

Wie is De Gans?

16 Replies to “Rede is niet altijd redelijk”

  1. Esther Cuyvers schreef:

    Marije,
    soms is het voor andere mensen makkelijker op de ‘ziekte van de mens’ te zien dan de mans achter de ziekte.
    heel dikwijls is het makkelijker om ‘het label in de mans te zien’ dan de mens met het label.
    dat brengt duidelijkheid
    waar duidelijkheid is gaat men luistervaardigheid aan de dag kunnen leggen, anders ontbreekt zelfs die wil al omdat – het anders is en dat anders zijn – maakt onzeker .

    een heel belangrijke blog heb je geschreven, en natuurlijk heel herkenbaar…

    veel liefs
    Esther

  2. Patty schreef:

    Prachtig beschreven, dit verhaal van een mooi mens. Oprecht blij dat je jezelf nu ziet zoals je bent; integer en liefdevol.

  3. Je mag trots op jezelf zijn! Heel erg mooi geschreven. Heel erg fijn dat je nu kan zijn wie je bent en de zware periode achter je hebt gelaten. Heel erg knap dat je hebt leren leven met je klachten. Alleen maar bewondering!

  4. Mirjam Kakelbont schreef:

    Omdat het vanuit mijn vroege jeugd thuis niet veilig was, heb ik me nooit veilig leren voelen. In mijn tienerjaren en latere jaren, werd dat onveilig-zijn keer op keer bevestigd. Om te kunnen overleven, sloot ik mijn gevoel af. Ik ben nog steeds in de leer het terug te vinden. Meestal voel ik me achter een dikke muur meer op m’n gemak. Het is vermoeiend continu je radar bij te stellen… Ik put zeker kracht uit je tekst en altijd lieve, bemoedigende woorden. Dat iedereen mag zijn zoals hij/zij werkelijk is…
    Dankjewel ♥

    • Marije De Gans schreef:

      Je gevoel afsluiten kan zo nu en dan heel praktisch zijn. Maar als het je primaire overlevingsmechanisme wordt dan gaat er iets niet helemaal zoals het moet… Het is een lange weg. Maar houd het vertrouwen daarin. Ook al val je soms nog zo terug.
      Lieve groet en ’n knuffel <3

  5. shivatje schreef:

    Luisteren naar de persoon toch zo moeilijk. Net zoals mensen het moeilijk hebben om naar hun gevoel te luisteren. En welk gevoel het ook is, het is van jou en jij zelf kan daar iets mee doen of ondernemen.

    Aum Shanthi

  6. Kerst schreef:

    Een prachtig en super verwoord verhaal Marije Ben het er helemaal mee eens een Hele lieve groet Kerst

  7. Karel schreef:

    ha die Marije
    de 2 hier voor zijn beter met woorden dan ik
    ik sluit mij geheel bij hen aan
    voor mezelf denk ik , dat jij voor jezelf er goed aan hebt gedaan
    toen je die omslag maakte , maar ook door het nu zo mooi van je af te schrijven
    grote klasse
    fijne avond groet

  8. Moontje schreef:

    En ik neem mijn hoed voor je af.
    Om wie je bent als mens, en om wat je zegt of schrijft.
    Zo rakend, puur en eerlijk.
    Ik lees je graag.
    Groetjes, Ina

  9. Matroos Beek schreef:

    Schitterend stuk over hoe de maatschappij de mens in al zijn kwetsbaarheid kapot rede-neert, neerhaalt. Ik pleit al lang voor meer compassie en mededogen. Met compassie kunnen we het nog redden, niet met rede zonder gevoel. Dank voor dit mooie betoog. Lieve groet❤️

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

Marije De Gans

#HOUDAFSTAND

BLOG

Leeggegoten

Gans beknopt: quotes

Mooi Leven in je mailbox?

Voer je mailadres in en vlieg mee:

Zoek een artikel of onderwerp

Privacy bij De Gans

Gevoelens van een ander

Translate this site

%d bloggers liken dit: