Kwalitijd bestaat niet

Ingrid schreef pas een hele mooie reactie op mijn artikel over burn-out¹. Even later las ik op een forum ook een discussie betreffende het moeizame herstel van deze ziekte.

Als maatschappij zouden wij ons best eens kunnen buigen over hoe we momenteel naar het leven kijken. Ik heb zelf de indruk dat we onszelf als mensen enorm aan het voorbijrennen zijn. Hoewel het onmogelijk is om dagelijks 24 uur beschikbaar te zijn, lijken we bijna de verplichting te voelen om dat op zijn minst te proberen. We vinden het tegenwoordig ook normaal om met de tv aan een gesprek te voeren terwijl we op facebook een foto van vijf minuten eerder aan het posten zijn, die we gelijktijdig op ons Instagram account zetten, om daarna nog even de mail van het werk te checken, ook al is het 23.00 uur. Het is een vruchteloze poging tot enorm effectief gebruik van ‘tijd’, ‘kwalitijd’. Een term die, inderdaad, niet bestaat. We zijn enorm gericht op zoveel mogelijk controle, zoveel mogelijk doen, zo min mogelijk tijdsverlies.

Maar voor jezelf is het op termijn allerminst effectief.

In mijn werk heb ik de afgelopen jaren een soortgelijke beweging ervaren. Toen ik begon met werken, had ik een papieren agenda op mijn bureau, een gevulde archiefkast met mappen en vooral veel pennen en papier. Een rekenmachientje in mijn bureaula, tekstverwerken ging middels een typemachine of een vrij abstract pc-programma dat WordPerfect heette, en mail was het Engelse woord voor ‘post’; een geschreven brief, in een envelop, met een postzegel of stempel van het bedrijf erop. Het was hard werken, maar het gaf veel kansen en energie. Als ik de deur van mijn werk achter me dichtdeed, wijdde ik mijn vrije tijd vooral aan andere dingen dan mijn baan. De afgelopen jaren veranderde dit in redelijk rap tempo tot een volledig andere wereld, waarin ook een heel andere opstelling en andere activiteiten van medewerkers werden verwacht.

Ik schets dertig seconden uit het werkend leven wat ik recentelijk nog had: iemand stond haastig bij mijn bureau een vraag te roepen, hoewel ik aan de telefoon zat om een heel ander issue te bespreken. Dit terwijl ik parallel via een Messenger op mijn laptop met dubbel scherm een bericht van iemand anders over een derde onderwerp beantwoordde. Tegelijkertijd popte er in een hoekje van mijn tweede beeldscherm een mailbericht op dat mij meldde dat degene die in mijn kantoor stond ‘nee’ op rekest diende te krijgen. Mijn piepende smartphone laat ik hierbij nog buiten beschouwing, maar ook die was van de partij. Eén van al die simultane berichtjes missen, zou kunnen betekenen dat ik het risico liep een fout te begaan die mijn afdeling misschien wel duizend euro zou kunnen kosten. Op mijn vrije dagen belde, appte of mailde mijn collega mij regelmatig om op elk nodig moment nog even zaken door te spreken of op te lossen.

De dertig seconden die ik bij bovenstaande activiteiten noem zijn niet overdreven.

Concentreren en scherp opletten was dus het devies. Als ik niet tijdig mijn systemen vulde met de nodige informatie dan werd ik er wegens een time-out zonder pardon uit gegooid, wat inhield dat ik dan weer volledig weer van voren af aan zou moeten beginnen met invullen. Steeds meer druk, steeds minder papier, steeds meer verdigitalisering van mijn werk. In plaats van de grote, handzame ordners van weleer, verschenen kleine icoontjes op mijn scherm, waar ik vaak niet bij kon omdat het systeem weer ‘plat lag’. Voor steeds meer simpele handelingen verscheen een ‘systeem’, totdat ik de mensen op de afdeling hun werkplek niet meer kon laten betreden indien iets in dat betreffende ‘systeem’ niet klopte. Het invoeren van al die informatie in de systemen duurde langer dan de reactie op de werkelijke vraag vereiste. De volledige handel en wandel in mijn werkend leven werd hoe langer hoe meer afhankelijk van een digitaal welzijn en het normale menselijke handelen kwam steeds meer onder druk te staan.

Dat ik honger had, dorst, of nodig moest plassen, was volledig ondergeschikt aan alle activiteiten en het kwam regelmatig voor dat ik zo urenlang aan het doorjakkeren was. Enorme druk op het vlak van ‘kwalitijd’ en kwantiteit en een complete afhankelijkheid van een digitale wereld. De werkelijke kwaliteit van het werk en het leven in mijn baan werd in toenemende mate ondergeschikt aan de jachtige haast in de innovatieve wereld waarin ik werkte.

Ik heb in mijn werkend leven zo exceptioneel gemultitaskt, dat ik het voor de rest van mijn leven denk ik niet meer kan. Mijn levensvoorraad multitasken is op. Mijn leven bestaat nu uit een eenduidige reeks losse activiteiten. One thing at a time. Als er onverhoopt toch tegelijkertijd meerdere lijntjes met acties voorbijkomen, blokkeer ik volledig en lukt er helemaal niets meer. Autorijden bijvoorbeeld, is een crime. Als het rustig is en er geen onverwachte dingen gebeuren, dan lukt het nog wel, maximaal een kwartiertje of zo, en dan ook nog alleen indien ik me goed voel. Maar het drukke zaterdagmiddagverkeer in het centrum van ons kleine provincieplaatsje, of een inhaalmanoeuvre op de snelweg, terwijl in mijn achteruitkijkspiegel een grote auto bij mijn bumper opdoemt, dat kan ik niet meer behappen en zo is de berm of de vluchtstrook vaak nog mijn enige uitweg. Ik rijd dus niet veel op dit moment, want ik breng niet graag iemand in gevaar. Korte stukjes, in de buurt. Simpel. Eenvoudig. Mijn hele wezen snakt daarnaar.


 

Eenvoudig bij de tijd. Hier en nu.

Ik ontdek weer hoe heerlijk het is om bij de tijd te leven. Om te kijken naar de takken van de bomen die dansen op de vlagen van de wind. Ik hoor zachtjes geluiden van een wakkere wereld en ergens in de verte hoor ik iemand timmeren. Ik zie een vogeltje dat op een hekje plaatsneemt, weer opfladdert om in een boom met de wind tussen de takken mee te deinen. Ik zie het water op het platte dak van de schuur, dat in hetzelfde ritme meerimpelt en zo de weerspiegeling van de wolken in de lucht vertekent tot glanzende golven. Ik hoor mijn katten zachtjes kreunen tijdens een belevenis in een diepe droom. Ik drink mijn koffie. Warm, lekker en zacht.

Wij laten ons zo opjagen. Ik vraag me af waarom. Het is een digitale wereld, waardoor wij ons onder druk laten zetten, communicatie via telefoons, tablets, pc’s en tv. Soms anoniem, maar op zijn minst a-direct; je ziet degene waartoe je je richt niet in werkelijkheid. Je leest tekst, je ziet filmpjes, je ziet foto’s.  Het is niet het feitelijke, echte leven. Dat echte leven, dat is de wereld direct om ons heen. Die is tastbaar, werkelijk. De natheid van de regenplas, een kus van je lief, de kreun van een kat en de koffie in de beker. Dat is puur en dat is echt.

Waarom laten we ons zo opjutten door de digitale ‘on’werkelijkheid? Waarom die vreemde, verwrongen disbalans tussen realiteit en de fictieve druk via onze systemen? Een parallelle wereld, waarin wij ons volledig mee laten zuigen, totdat onze geest bijna niet meer weet wat het verschil tussen werkelijkheid en fictie is.

Begrijp me niet verkeerd, ik ben absoluut niet tegen die digitale wereld. Ik ben al helemaal niet tegen innovatie en vooruitgang en ik maak zelf veel gebruik van al die technologieën. In mijn vroegere werk heb ik fantastische, levensreddende projecten de eindstreep zien halen. Ik ga daar enthousiast in mee en ik ben trots op mijn collega’s. Ik wil met dit stukje echter wél aangeven dat ik vind dat we soms wel een beetje de realiteit uit het oog dreigen te verliezen. Ik vind dat kwalitijd gewoon weer kwaliteit kan worden. We kunnen niet alles en we kunnen niet alles tegelijk. Het lijkt zo anoniem allemaal tegenwoordig, maar we hebben aan de andere kant nog altijd met mensen van vlees en bloed te maken.
We mogen best op onszelf vertrouwen, op ons eigen, onafhankelijk functioneren als mens. Lucht, zon, water, voedsel, slaap, beweging, zijn allemaal elementaire benodigdheden in ons bestaan, die op aarde voorhanden zijn. Volledig vertrouwen op systemen die wij als mens zelf in elkaar dokteren, lijkt mij onverstandig. Ik zie ze als een hulpmiddel om het leven aangenamer en makkelijker te maken. Ik zie ze als hulpmiddel om in te zetten voor een mooiere wereld. Maar zaligmakend vind ik de digitale wereld niet.

Ik kijk naar buiten. Het regent. Kringen in de plassen waarin de wolken kronkelig weerspiegelen… Nu…

De Gans

All pictures in this log are found @Pixabay

1: lees hier het artikel over Burn-out.

Terwijl ik dit logje aan het schrijven was, publiceerde Jasmien van Connect & Inspire een logje over Social Media en het echte leven. Om haar ervaringen te lezen kun je hier klikken.


Volg je Mooi Leven, by De Gans ook al op Facebook?
De Gans gakt ook op Instagram en soms verschijnt een quote op Pinterest.

21 thoughts on “Kwalitijd bestaat niet

  1. Lieve Marije, graag wil ik nog reageren op je blogje ‘kwalitijd bestaat niet’. Vanwege het overlijden van m’n lieve schoonmoeder en superoma was ik nog niet in staat om te reageren omdat de focus gericht was op 1 prioriteit: het regelen en organiseren van ’n waardige uitvaart. Dit laatste lijkt uitstekend gelukt vanwege het 1 voor 1 diepgaand afwerken van ’n to-do-list. Multitasken was in het geheel niet aan de orde.
    In m’n werkbare leven was ik ook ’n multitasker en dacht dat ik daar m’n voordeel mee deed: efficiëncy, tijdwinst en veel gedaan krijgen. Uiteindelijk was de conclusie dat ik veel energie verloor, voortdurend gestressed was en de kwaliteit van m’n werk minder was door verminderde geheugen- en denkkracht. Ons denkend brein is aangetoond niet geschikt om meerdere taken tegelijk uit te voeren.
    Multitasken is niet mindful, niet spiritueel en gebeurt door het ontbreken van focus niet in het moment (NU). Het is resultaat van een waanzinnige, op drift geraakte denkgeest gestimuleerd door het EGO.
    De digitale middelen van e-mail, what’s app, internet en sociale media kunnen uitstekende hulpmiddelen zijn, mits op de juiste wijze ingezet en gebruikt. Indien deze ingezet worden t.b.v. multitasken, dan wordt het gebruik eerder ’n vloek dan ’n zegen, met verhoogd risico op stress en burn-outs.

    1. Lieve Jan, ik heb het gelezen vanmiddag. Wat erg voor jullie. Ook via deze digiweg gecondoleerd
      Nu kom je weer tot de realisatie dat heel andere dingen belangrijk zijn dan geld en goederen. Liefde en samen zijn. Ik onderschrijf je zienswijze volledig. Ik vind het erg lief dat je reageert, maar denk alsjeblieft aan jezelf deze dagen. Er komt nog zo veel op jullie af. Heel erg veel sterkte en lieve knuffel, ook voor Liesbeth. XX

  2. Je stukje doet me denken aan de grot van Plato. En het valt me op dat er deze week heel, héél veel stukjes worden geschreven over dit onderwerp.

    Ook voor mij gaat het niet langer, of de wancommunicatie/overkill aan prikkels nu digitaal is of in het echt, trop is te veel en mijn lijf reageert met boosheid en verdriet en wanhoop terwijl ik zit te trillen van de stress (bij een fractie van de pre-burnout-werkdruk, nota bene!). Dus geef ik mijn grenzen nog wat duidelijker aan voorzover ik ze zelf weet liggen, wat dan weer veel kracht vergt maar het is noodzakelijk.

    1. Het is helaas inderdaad een heel actueel onderwerp. We zijn ons nogal aan het rekken vrees ik. Niet alles kan, ook al zouden wij in onze naïviteit dit willen geloven. Denk aan jezelf, geloof in je eigen kunnen, en let goed op je grenzen. Trop c’est trop… Liefs xx

  3. Wat goed Marije. Dit zouden vele mensen die zichzelf aan het voorbijrazen zijn, moeten lezen. Knap stukje over de gehaaste en digitale wereld die ons blind maakt voor de natuur en de mensen rondom ons. We verlangen eigenlijk met z’n allen naar rust en stilstand. Het is voor de meesten genoeg geweest. Lieve groet.

    1. Dank je. Zo zie ik het ook. Iedereen snakt naar een minder jachtig leven, maar we hebben ons zo lang blindgestaard op andere successen dat we niet meer weten hoe die natuurlijke rust en connectie met de aarde weer te bereiken. Lieve groeten terug.

  4. Waarom laten we ons zo opjutten?
    Mijns inziens doen de mensen dit zich zelf aan. Men wil een huis, liefst zo chic en groot mogelijk. Men wil een wagen, liefst zo groot en chic mogelijk. Men wil drie keer per jaar op reis, liefst zo groot en chic mogelijk. Men is niet gelukkig en toch zet men kinderen op de wereld. Die kinderen moeten opgevoed worden: weer extra geld nodig. Het gevolg: mensen kunnen geen “nee” zeggen omdat alles nog betaald moet worden.
    Als mijn baas te ver ging, dan liet ik dat weten. Ontslag? Oké, ontsla me maar.
    Ooit heb ik alleen gestaakt. Mijn collega’s gaven me gelijk, maar niemand durfde mee te doen (teveel schulden, angst om hun job te verliezen). En dat geeft de “bazen” macht. Als iemand geld nodig heeft, dan kan je alles van hem eisen.
    Ik zeg nu niet dat dit bij jou ook zo was, maar in de meeste gevallen zetten de mensen zichzelf zo gevangen.
    Als iedereen “nee” zou zeggen of massaal het werk zouden neerleggen (staken)… Wat zouden de “bazen” doen? Ze zouden wel moeten veranderen.
    Men gaat nu zelfs zo ver dat vakbonden afgeschaft worden. Het stakingsrecht komt in het gedrang, het wordt werkplicht (moderne slavernij). En men vindt dit normaal, natuurlijk: “ik” moet “mijn” trein halen. “Ik” wil morgen “mijn” levering. 🙂 Men verlaagt de lonen en verhoogt het werktempo, in naam van “concurrentie”.
    Hoe meer machines het over nemen, hoe meer druk. De machine bepaalt het tempo. En de mens ploetert verder in zijn luxe-kooi. Gepaaid met hebbedingetjes gaat hij ten onder. Tijd om te reageren. We leggen het werk neer! Oei, we moeten nog leningen afbetalen. 😀 Daar ligt volgens mij de hoofdoorzaak.

    Vriendelijke groet

    1. Je hebt zeker een punt dat we onszelf zo gevangen zetten. Maar het ligt wel iets breder dan alleen de luxe die men wil. Alles kost tegenwoordig geld en je moet hoe langer hoe meer zelf betalen. Een klein middeninkomen is niet altijd meer voldoende om alle rekeningen te betalen, ook al heb je geen chique bedoening thuis. Alles staat in het teken van ‘meedoen’, zelf verdienen, jezelf kunnen, maar zeker moeten bedruipen. Er zijn allemaal regels die zorgen dat er vooral maar flink gewerkt wordt en ik ken mensen die niet de luxe hebben om zomaar te zeggen ‘ik kap ermee, zoek het maar uit’. Als je kinderen hebt die graag willen studeren bijvoorbeeld, dan zeg je niet zo makkelijk ‘alleenstaande papa gaat nu even lekker op reis en vraagt een uitkering aan, stop maar lekker met studeren…’. Zo makkelijk gaat dat niet. Ik ben het zeker met je eens dat we onszelf vastzetten, maar onze maatschappij is ook wel eentje waar het soms heel moeilijk voor jezelf kiezen is. Ik kan dat, mijn man heeft een goede baan. Maar jaren geleden kon ik dat niet: ik stond alleen, had niks, een klein huurhuisje en schulden die mijn ex had veroorzaakt. Ik kon toen niet zeggen ‘ik kap ermee en stop met werken’, want ik moest wel eten! En een rechtszaak betalen. Dat was heel naar. En luxe had ik allerminst. Mijn luxe bestond uit een voedselpakket wat een vriendin voor mij regelde. En uit een paar schoenen wat ik tweedehands op de kop had getikt. Toen werd ik ook nog ernstig ziek. Dat was een erg heftige periode, waarin ik het erg moeilijk heb gehad. Ik moest weer aan het werk, ook al kon ik het niet. Zo waren de regels, en zo was de wet. Werken en betalen.
      We zetten onszelf als maatschappij gevangen, en als individu hebben we de mogelijkheid om eigen keuzes te maken. Maar wel binnen de mogelijkheden van onze maatschappij.
      Als ik nu mijn eigen beslissingen kon nemen, woonde ik in een hutje in het bos en bedroop mijzelf met een kip, een paar schapen en een varken plus een hele grote moestuin. Maar de wetgeving maakt dat toch wel onmogelijk…. Niet alles kun je zomaar besluiten.
      Ik hoop dat er een kentering komt, want volgens mij gaat dit inderdaad richting slavernij. Maar zo zwart wit als die luxe die jij beschrijft zie ik het niet. Ik woon in Groningen. Hier is het op dit moment allesbehalve luxe 😉
      Enfin. Ik hoop dat we met elkaar een beweging kunnen maken die de goede kant op gaat. Waar de groei van de mens weer centraal staat in plaats van de groei van het kapitaal… Dank voor je mooie en uitgebreide reactie! Hartelijke groeten terug!

    2. Hoi Toerist. In je eentje staken, ik zie het zo voor me, prachtig!

      Een vraag: wié wil er dat veel te grote huis, elk seizoen nieuwe outfits, die “droomkeuken”, …? Ik vermoed dat het antwoord eerder “het kapitaal” zou luiden dan “Jan met de Pet”…
      Om, Jan zijnde, erachter te komen dat je het gelukkigst bent zonder auto, verre vakanties, tablet, exotisch eten, merkkledij etc gaat niet van dag op dag maar het is mogelijk. Zeker als je weet wat het is om in de kou honger (gehad) te hebben, is het niet zo moeilijk om heel die toneelopvoering lekker links te laten liggen en je eigen weg te gaan. Mensen die daar aanstoot aan nemen zitten zelf gevangen.

      Sorry als dit wat hard klinkt maar soms is zacht niet duidelijk genoeg 🙂

  5. Wat ontzettend goed verwoord zeg! Ook ik snak ernaar, want de beschrijving van jouw baan komt me bekend voor. En dan blog ik ook nog eens, en bij dat bloggen komt social media. Het is een rare tegenstelling. We zijn massaal verslaafd geraakt aan digitalisering en social media en nu kunnen we er niet meer mee stoppen. Bizar.

    1. Het is soms best tegenstrijdig inderdaad. Je blogt, je maakt volop gebruik van al die technologie en toch voelen we dat er iets niet helemaal goed zit. Er is ook niks mis mee, het is heerlijk om zo laagdrempelig te kunnen publiceren en jezelf zo te ontwikkelen. Zolang je er inderdaad maar niet volledig in meegesleurd wordt. Het is denk ik zeker een soort verslaving. Bizar is precies wat ik ook voel. Dank je wel voor je reactie!

  6. Amen!

    Ik heb enige tijd terug al heel bewust diverse knoppen besloten om te zetten en naarmate de tijd daarna verstreek voelde dat steeds prettiger, kan het je dus van ♥-e aanraden.

    het gekke is dat ‘iedereen’ het begrijpt als ik het uitleg en niemand vind dat ik dan ‘(zoals ik zelf wel de 1e tijd dacht..) egoïstisch ben. En nu? Nu kan het me werkelijk geen jeweetwel schelen of iemand wel of niet vindt dat ik egoïstisch ben 😉 Dit is mijn leven, ik ben er nu en ook ik heb niet alleen maar plichten om het de ander naar de zin te maken maar zeker ook mijzelf, sterker nog, mijzelf als eerste. “Nee” zeggen is te leren en de winst is fenomenaal 😉

    xxx

    1. Van al die mensen op aard is er altijd wel iemand te vinden die het niet begrijpen zal Ik schreef ooit ‘ik merk dat niet iedereen mij soms kan volgen. Dat geeft niet. Ik volg mijzelf wel’
      Ik mail je nog hoor! Ben een beetje moe, dus houd het even bij de blog vandaag. Kus! Xxx

      1. 1 iemand? nee joh, meerdere… nou en? Laat hen lekker hun eigen tempo bepalen (of door anderen laten voorschrijven) zolang jij dat maar niet doet en ‘gewoon’ alles doet/laat op jouw eigen tempo en tijd… mensen die om je geven zullen daar geen moeite mee hebben en anderen hoeven jou weer niet te deren toch?

        Dat is prima lieverd, alles op zijn tijd, jij op de 1e plaats, weet je nog?!

  7. Prachtig stuk is het geworden! We zouden zeker meer in het nu moeten leven en beseffen wat er echt om ons heen gebeurd. Niet vanuit de digitale wereld, maar echt kijken wat belangrijk voor ons is. Dat voortdurende gemultitask is ook niks voor mij. Ik word er alleen maar gestrest van. Bedankt voor je mooie blog.

  8. Geweldig geschreven Marije! Ofschoon je een totaal andere baan hebt dan ikzelf, is het beeld desondanks heel herkenbaar. Dat vind ik triest eigenlijk. Maar ik ben het helemaal met je eens: technologie en digitalisering zijn geweldig en ook ik maak er veel gebruik van maar het zijn en blijven hulpmiddelen en alles behalve zaligmakend. En dat is het verlies van jezelf niet waard.
    Liefs van Ingrid X

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *